Τρίτη, 8 Μαρτίου 2016

ΓΥΝΑΙΚΕΙΟΣ ΜΟΝΑΧΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ: ΜΙΑ ΚΑΛΟΓΡΑΙΑ ΤΗΣ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ


ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΟΘΩΜΑΝΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟ εντός των οικισμών της Χαλκιδικής ζούσαν γυναίκες, οι οποίες είχαν το μοναχικό σχήμα και ήταν εξαρτόμενες από τις Μονές του Αγίου ΄Ορους. Πρόκειται για μία ιδιάζουσα περίπτωση μοναχικής ζωής, η οποία φαίνεται να έχει την αφετηρία της στην επίδραση, που επέφερε ο αγιορειτικός μοναχισμός στις περιοχές, με τις οποίες σχετίστηκε.
Στο Νεοχώρι Χαλκιδικής υπήρξαν δύο τέτοιες γυναικείες προσωπικότητες, οι οποίες είχαν όμως τη δική τους βιοτή. Κρίθηκε σκόπιμο να δημοσιευθεί η περίπτωση της μία εκ των δύο, της αρχαιότερης, η οποία θεωρείται άκρως ενδιαφέρουσα από πολλές απόψεις.

Η παρακάτω δημοσίευση έγινε στο περιοδικό ΠΑΓΧΑΛΚΙΔΙΚΟΣ ΛΟΓΟΣ, τεύχος 26 (Ιαν.-Μάρτ. 2016), 29-30.



Σάββατο, 26 Ιουλίου 2014

1905: Η ΜΟΝΗ ΒΑΤΟΠΑΙΔΙΟΥ ΔΩΡΙΖΕΙ ΚΑΜΠΑΝΑ ΣΕ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΗΣ ΑΡΝΑΙΑΣ


ΣΤΟ ΠΡΩΤΟ ΜΙΣΟ ΤΗΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΤΟΥ 1900 η Λιαρίγκοβη (σήμερα Αρναία) μετά από πολυετή προσπάθεια πέτυχε την ανοικοδόμηση ενός λαμπρού εξωκκλησίου στα βόρεια του οικισμού της τιμώμενο στην αγία Παρασκευή. Ενώ η εκκλησία είχε περατωθεί κτιριακά, μια από τις ελλείψεις της ήταν μια καμπάνα, για την οποία η Επιτροπή Ανοικοδόμησης απευθύνθηκε στο ΄Αγιον ΄Ορος, ώστε να υπάρξει οικονομική ενίσχυση. Η Μονή Βατοπαιδίου αποφάσισε τότε να δωρήσει στην εκκλησία της Αγίας Παρασκευής καμπάνα 28 οκάδων προκαλώντας τον ενθουσιασμό των Λιαριγκοβινών σε μια περίοδο, κατά την οποία διεξαγόταν ο αγώνας εναντίον του Βουλγαρισμού.
Τα γεγονότα δημοσιεύονται στο περιοδικό ΑΡΝΑΙΑ (τεύχ. 103, Απρίλιος-Ιούνιος 2014) και έχουν ως πηγή αρχειακό υλικό, που εντοπίστηκε στη Μονή Βατοπαιδίου.






Σάββατο, 14 Ιουνίου 2014

ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΧΑΪΔΕΥΤΟΣ: ένας δημογέροντας της Θεσσαλονίκης από τα Ριζά Χαλκιδικής

ΜΙΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΞΕΧΟΥΣΕΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟTHΤΕΣ της Θεσσαλονίκης κατά τον 19ο αιώνα παρουσίασε στο 19ο τεύχος του το περιοδικό των Χαλκιδικιωτών Θεσσαλονίκης "Παγχαλκιδικός Λόγος". Ο Αθανάσιος Χαϊδευτός ήταν ένας από τους πλουσιότερους Θεσσαλονικείς κατά το β΄ μισό του 19ου αιώνα με σημαντικό φιλανθρωπικό έργο και αξιόλογη παρουσία στη διοίκηση της ελληνικής κοινότητας της οθωμανοκρατούμενης Θεσσαλονίκης. Το ελληνικό Βασίλειο τον τίμησε με το παράσημο του Σταυρού του Σωτήρος.








Τρίτη, 6 Μαΐου 2014

Η ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΗ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΣΤΗΝ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ "ΕΝ ΧΑΝΙΟΙΣ" δημοσίευσε στον ετήσιο τόμο του 2007 τη μελέτη του Κ. Χιούτη "Η δράση του Βασιλείου Αθανασίου στην επαναστατημένη Κρήτη (1828-1830)". 
Ο Βασίλης Αθανασίου (από τα Ριζά Χαλκιδικής) εξεστράτευσε στην Κρήτη με το ιππικό του Χατζή Μιχάλη Νταλιάνη και έλαβε μέρος στις μάχες του 1828 ως α΄ αξιωματικός. Μετά την μάχη του Φραγκοκαστέλλου και τον θάνατο του ιππάρχου το Κρητικό Συμβούλιο τον διόρισε αρχηγό του ιππικού (1829-1830), με το οποίο η επανάσταση στην Κρήτη γνώρισε σημαντικές επιτυχίες.





Τετάρτη, 23 Απριλίου 2014

Η ΕΝΟΡΙΑ ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ ΤΟ 1910-1912


ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΒΙΒΛΙΟ εκδόθηκε το  1998 αντλώντας πολύτιμα στοιχεία για την εκκλησιαστική και κοινωνική ζωή του Νεοχωρίου από ένα κώδικα ληψοδοσίας, που υπήρχε στην ενοριακή εκκλησία του Νεοχωρίου.
Στις 98 σελίδες του ο συγγραφέας παρουσιάζει την ενοριακή ζωή στο Νεοχώρι κατά τα τελευταία έτη της οθωμανική κυριαρχίας. Ταυτόχρονα αναδεικνύει τον ρόλο της Εκκλησίας στην τοπική εκπαίδευση και περιγράφει τις αγωνιώδεις ημέρες, που βίωσαν οι κάτοικοι πρν από την Απελευθέρωση (1912).







Κυριακή, 20 Απριλίου 2014

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ "ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΑ ΤΟΥ ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ 16ος-20ός ΑΙ."



ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΩΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΩΝ του Νεοχωρίου αναδεικνύει το βιβλίο «Προσωπογραφία του Νεοχωρίου Χαλκιδικής 16ος – 20ός αι.», το οποίο κυκλοφορεί εδώ και χρόνια στο Νεοχώρι.
Ο συγγραφέας στις 556 σελίδες της μελέτης του αναφέρεται στα μέλη των οικογενειών παρέχοντας σημαντικές πληροφορίες για χρονολογίες γεννήσεων και θανάτων, επαγγέλματα, συζύγους, γενεαλογικά δέντρα κτλ. Δημοσιεύονται φωτογραφίες κατοίκων, που γεννήθηκαν προ του 1912.




ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΕΣ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ:
Αγγέλου, Αγούλα, Αγραγγέλου, Αδάμου, Αναγνωστούδα, Ανικούλα, Αρβανίτη, Αργυρού, Αφεντούδη, Βαγγελινού, Βαλμά, Βαλοδήμου, Βενετσανάκη, Βλάχου, Βουζονίκου, Βούλγαρη – Λιούμπινου, Γερακούδη, Γιαννιώτα, Γιοβανάκη, Γκάτζιου, Γκατζιώνη, Γκέκα, Γκοντίνου, Γράμμου, Δαβίλλα, Δαουλτζή, Δεληχρήστου, Δεσποινούδη, Δημητρίου, Διαμαντούδη, Ελευθερίου, Ζάπρη, Ζάχου, Θεοδοσίου, Θεοδώρου, Θεοφίλου – Χαλκιά, Ισαάκ, Καγκιόλη, Κακλαμάνου, Καραβασίλη, Καραντώνα, Καραχρήστου, Κατράνη, Κεφαλά, Κίκα, Κίτσιου, Κοκκινογένη, Κοσμίδη, Κουϊμτζή, Κούτμα, Κρομύδα, Κυράτσου – Γκώγκου, Κωνσταντέλλια, Λάμπρου, Λιούκα, Μάλαμα, Μαλανδρή, Μαλτέζου, Μανδώρα, Μήλιου, Μιχαλούδη, Μουδιώτη, Μπάλα, Μπαλασά, Μπαντέλα, Μπατζιά, Μπεχλιβανάκη, Μπόσκου, Μπρουτζά, Μυλωνά, Νάνου, Ντέκου, Ορμυλιώτη, Παντοκράτορα, Παπαγγέλου, Παπαθανασίου, Παπαμόσχου, Παπαποστόλου, Παπαργυρίου, Παραδείση, Παρναβέλα, Παυλάτου, Πετρή, Πολύζου, Πρόιου, Ρίζου, Ρούτσιου, Ρωμού, Σαμαρά, Σαμολαδά, Σανταβά, Σίντερη, Σιώνη, Σούστα, Σπανού, Συροπούλου, Τάκου, Τάμπαρη, Τάσιου, Τζιανέζι, Τσελεπή, Τσιόγκα, Τσιτσάνη, Φράγκου, Χαϊδευτού, Χάιτα, Χαλκιά, Χαρδαλούπα – Μαυροδή, Χασάπη, Χιούτη, Χορτιάτη, Χριστοδούλου, Χρυσοχόου – Μυλωνά, Χωρούδα, Ψυχούλα.


[ Τηλέφωνο επικοινωνίας με τον συγγραφέα: 23720.42036 ]










ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΕΝΟΡΙΑΚΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΟΥ ΝΕΟΧΩΡΙΟΥ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ



ΜΙΑ ΜΑΡΜΑΡΙΝΗ ΕΠΙΓΡΑΦΗ (της δεκαετίας του 1960) στο υπέρθυρο του περιτειχίσματος της εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου Νεοχωρίου αναφέρει ότι αυτή ανοικοδομήθηκε το 1856.
Ο εντοπισμός, όμως, μιας παλαιότερης κτητορικής επιγραφής ανατρέπει την παραπάνω μαρτυρία, επειδή η επιγραφή αυτή φέρει το έτος 1858. Η επιγραφή του 1858 εντοπίστηκε κατά τη διάρκεια χωματουργικών εργασιών στον αύλειο χώρο του Αγίου Γεωργίου και πιθανόν να ήταν εντοιχισμένη στο άνω νοτιοανατολικό άκρο της εκκλησίας. Στο συμπέρασμα αυτό οδηγεί το κενό, που υπάρχει στην εσοχή του άκρου αυτού (βλέπε δεύτερη φωτογραφία).   





Η πανήγυρη της Ενορίας του Αγίου Γεωργίου Νεοχωρίου δεν τελείται τον Απρίλιο κάθε έτους, αλλά στις 20 Ιουλίου, ημέρα μνήμης του προφήτη Ηλία. Τα γεγονότα, που έφεραν σε αυτό τον εορτασμό, συνέβησαν τον 19ο αιώνα και δημοσιεύονται σε σχετικό άρθρο του περιοδικού "Παγχαλκιδικός Λόγος" (τεύχ. 16, Ιούλιος - Σεπτέμβριος 2013).